تغییر نام و نام خانوادگی

نام و نام خانوادگی در بدو تولد هر فرد به او اختصاص می یابند و بنابراین خود او در این انتخاب نقشی ندارد. از همین روست که گاه پیش می آید که نام یا نام خانوادگی به مذاق فرد خوش نمی آید و در صدد بر می آید در جهت تغییر نام برآید.
طی روال قانونی پیچیده برای کسب گواهی ثبت نام مورد علاقه اغلب آزاردهنده است و از همین روست که راحت ترین کار سپردن امر به وکلای کارآزموده است که به تمامب جهات به مواد قانونی واقف بوده و می توانند از هر بند و تبصره ای استفاده کنند.
برخی مواد قانونی در حوزه تغییر نام در ذیل تقدیم میگردد:
موجب ماده 20 قانون ثبت احوال و تبصره های آن انتخاب نامهای زیر ممنوع و دارندگان آنها می توانند با رعایت مقررات مربوطه نسبت به تغییر آن اقدام نمایند .
1-نامهائی که موجب هتک حیثیت مقدسات اسلامی می گردد .مانند : " عبدالات ، عبدالعزی " (لات و عزی نام دو بت در مکه معظمه دوران قبل از اسلام است)
2-اسامی مرکبی که عرفا" یک نام محسوب نمی شوند ( اسامی مرکب ناموزون) مانند : " سعید بهزاد ، شهره فاطمه ، حسین معروف به کامبیز و ...
3- عناوین- اعم از عناوین لشکری و یا کشوری و یا ترکیبی از اسم و عنوان .مانند : " سروان ، سرتیپ ، دکتر ، شهردار و یا سروان محمد و و شهردار علی "
4- القاب - اعم از ساده و مرکب . مانند : " ملک الدوله ، خان ، یا شوکت الملک ، حاجیه سلطان و سلطانعلی "
5- اسامی زننده و مستهجن - زننده و مستهجن آندسته از نامهائی است که بر حسب زمان ، مکان یا مورد بدلایل و جهات زیر برای دارنده آن زننده و مستهجن باشد و مراتب به تأیید شورایعالی برسد .
5-1- نامهائیکه معرف صفات مذموم و مغایر با ارزشهای والای انسانی است . مانند : گرگ ، قوچی و ...."
5-2-نامهائیکه با عرف و فرهنگ غالب و مقدسات مذهبی مردم مغایر باشد . مانند " لات ، خونریز ، چنگیز و ... "
5-3-نامهائیکه موجبات اشاعه و ترویج فرهنگ بیگانه گردد .
مانند : " وانوشکا ، ژاکاردو ، شاهدوست و .... " 5-4- نامهائیکه موجب تحقیر اشخاص بوده و یا معنای لغوی آن در جامعه قابل پذیرش نباشد . مانند : " صد تومانی ، گت آقا ، کنیز ، گدا و ... "
6- اسامی نامتناسب با جنس . مانند : " ماشاءاله برای اناث و یا انتخاب نام اشرف و یا اکرم برای افراد ذکور"
7- حذف کلمات زائد و غیر ضروری در نام اشخاص . مانند : " قلی ، غلام ، گرگ ، ذولف و قوچ "
8-تصحیح اشتباهات املائی در نام اشخاص که بدلیل عدم آشنائی مامور با لهجه ها و الفاظ و معانی محلی و یا ناشی از تلفظ اظهار کننده پیش آمده . مانند : " زهراب به سهراب و یا منیجه به منیژه و یا ... "
9-هم نام بودن فرزند با پدر و یا مادر در یک خانواده .
10- هم نام بودن برادران و یا خواهران در یک خانواده
. 11- تغییر نامها از صورت عربی به شکل فارسی از قبیل رحمن به رحمان ، اسمعیل به اسماعیل ، اسحق به اسحاق و ...
12- تغییر نام کسانیکه با تأیید مراجع ذیصلاح به دین مبین اسلام مشرف می شوند .
13- تغییر نام کسانیکه نام آنها اسامی ایام هفته باشد
14- تغییر نام کسانیکه تغییر جنسیت داده و دادگاه صالحه حکم به تغییر نوع جنس در اسناد سجلی و شناسنامه آنان صادر نموده است .
پیشوند " عبد " خاص اسامی و صفات ذات پروردگار است و در سایر موارد متقاضی می تواند تقاضای حذف آنرا بنماید .
هر یک از اشخاص زیر با رعایت موارد نامهای قابل تغییر می توانند با مراجعه به ادارات ثبت احوال نسبت به درخواست تغییر نام اقدام نمایند .
1- اشخاص 18 سال به بالا . 2- افراد کمتر از 18 سال که دارای حکم رشد باشند . 3-پدر یا جد پدری با ارائه شناسنامه خود جهت فرزندان کمتر از 18 سال. 4- سرپرست قانونی ( قیم ، امین ، وصی ) برای افراد صغیر و محجور با ارائه مدارک مستند که سمت او احراز شده باشد.